banner114

banner87

Şanlıurfa’da gezilmesi gereken 20 yer

Tarihi kent Şanlıurfa'da nereleri gezebilirm diye düşünenler için işte gezilecek 20 tarihi ve turistik yer...

banner100
Yaşam 03.07.2016, 09:35 14.02.2020, 17:13
Şanlıurfa’da gezilmesi gereken 20 yer
banner101

1. Hz. İbrahim'in Doğduğu Mağara

Şanlıurfa Kalesi’nin kuzey kesiminde iki mağara bulunmaktadır. Bunlardan biri Hz. İbrahim’in doğduğu mağaradır. Şanlıurfa’nın en çok turist çeken ve Dergah da denilen bu mağaranın yakınında mescit, hücre ve havuzlarla birlikte küçük bir cami ve önünde havuzlu avlusu yer almaktadır.

2. Balıklıgöl

Hz. İbrahim (aleyhisselam), devrin zalim hükümdarı Nemrut ve halkının taptığı putlarla mücadele etmeye, tek tanrı (tevhid) inancını savunmaya başlayınca, Nemrut tarafından bugünkü Urfa Kalesinin bulunduğu tepeden ateşe atılır. Bu sırada Allah tarafından ateşe “Ey ateş, İbrahim’e karşı serin ve selamet ol”  emri verilir. Bu emir üzerine, ateş suya ve odunlar da balığa dönüşür. Hz. İbrahim (aleyhisselam) bir gül bahçesinin içerisine sağ olarak düşer. Hz. İbrahim’in (aleyhisselam) düştüğü yer Halil-ür Rahman gölüdür.

Şanlıurfa şehir merkezinin güneybatısında yer alan ve İbrahim Peygamberin ateşe atıldığında düştüğü yer olarak bilinen bu göl, kutsal balıkları ve çevrelerindeki tarihi eserler ile Şanlıurfa’nın turistler tarafından en çok ziyaret edilen yerlerindendir.

3. Mevlid-i Halil Camii

Hz. İbrahim’in (aleyhisselam) doğduğu mağaranın bitişiğinde yer alan Mevlid-i Halil Camii’nin avlusu ve avlu kapısı Hacı Müslim Hafız tarafından 1947 yılında halkın yardımı ile yaptırılmıştır.

Caminin çeşitli yerlerinde bulunan kitabelerden anlaşıldığına göre Hz. İbrahim’in doğduğu sanılan mağara çevresindeki yapılanma 18. yüzyılda başlamıştır. Cami bu mağaranın batısına yapılmıştır. Kesme taştan dikdörtgen planlı olan caminin üzeri tonoz örtülüdür.

4. Hz. Eyyûb Peygamberin Sabır Makamı

Yaşadığı musibetler ve en ileri sahfaya gelen hastalık sonrasında Hz. Eyyûb ; “Ya Rabbi! Bana zarar dokundu. (Bu hastalık) Lisanen zikrime ve kalben ubudiyetime zarar veriyor. Sen merhametlilerin en merhametlisisin” diye niyaz edince Cenab-ı Hakk, Cebrail ile gönderdiği vahiy ile “Ayağını yere vur.” diye emretti. Hz. Eyyûb gelen bu ilahi emirle hemen ayağını yere vurdu ve yerden latif bir su fışkırmaya başladı. Kuran-ı Kerim’de “İşte sana yıkanılacak ve içilecek bir su…” diye nitelenen şifalı su ve sabır makamı Şanlıurfa’nın Eyyubiye mahallesinde bulunmaktadır.

Bizans döneminde M.S. 460 yılında Piskopos Nona bu kuyunun suyunun cüzzam, fil ve gut hastalıklarına iyi geldiğini fark edince buraya bir hastane ve hamam yaptırmıştır. Yine Bizans döneminde buraya inşa edilen şifacı azizler Cosmas ve Damian Manastırlarında kuyunun şifalı sularıyla hastalar tedavi edilmekteydi.

5. Harran Evleri

MÖ. 2000 yılında Ur şehrinin bir ticari kolu olarak kurulduğuna inanılan Harran’ın Sümerce veya Akatça kervan veya geçit yeri anlamına gelen “Harran-U” kelimesinden türediği düşünülmektedir. Bu tarihi kentte, Moğol İstilasında yıkılan tarihi Harran Üniversitesinin harabeleri ile tarihi Harran evleri vardır. Harran evlerinin yıllardır sahibi olan kişiler, hem o evlerde yaşayıp hem de gelen turistlere evlerini gezdirerek rehberlik ediyorlar.

6. Göbekli Tepe

Göbeklitepe, Şanlıurfa’nın Örencik Köyü yakınlarında yer alan dünyanın bilinen en eski kült yapılar topluluğudur. Bu yapıların ortak özelliği, T biçimindeki 10 – 12 dikilitaş yuvarlak planda dizilmiş, araları taş duvarla örülmüştür. Tüm bunlar ve kazılarda ortaya çıkarılan anıtsal mimari, Göbeklitepe’yi eşsiz ve özel yapmaktadır.  Göbeklitepe tarihin sıfır noktasıdır.

7. Şuayb Şehri

Harran'a bağlı Özkent Köyü adıyla anılan tarihi Şuayb Şehri harabelerine vardır. Bu kentteki mevcut mimari kalın­tıların Roma devrine ait olduğu tahmin edilmekte­dir. Epeyce geniş bir alana yayılan bu tarihi şehrin etrafı, yer yer izleri görülen surlarla çevrilidir. Kent merkezinde çok sayıdaki kaya mezarı üzerine kesme taşlardan yapılar yapılmıştır. Çoğu yıkılmış olan bu yapıların bazı duvar ve temel ka­lıntıları günümüze kadar gelebilmiştir.

Halk arasında Şuayb Peygamber’in bu kentte yaşadığına ve kentin adını Şuayb Peygamber’den aldığına inanılmaktadır. Kalıntılar arasındaki bir mağara Şuayb Peygamber’in Makamı olarak ziyaret edilmektedir.


8. Halfeti (Saklı Cennet)


Şanlıurfa'nın incisi, sakin şehir Halfeti'de  tarihe şahitlik etmeniz mümkün. Karagül'ün anavatanı Halfeti'de tekne turu yapmadan dönmeyin deriz biz. 

9. Selahaddin Eyyubi Camii

Eskiden Selahaddin Eyyubi Camii’nin bulunduğu yerde Aziz Yuhannes (Vaftizci Yahya) Kilisesi bulunuyordu. Selahattin Eyyubi döneminde bu kilisenin üzerine 900–1250 yılları arasında camii yapılmıştır. İbadet alanı, epeyce geniş ölçüde pencerelerle aydınlatılmıştır. Bu pencerelerin kenarlarında yarım sütunlar ve birbirlerine dolanmış ejder kabartmaları bulunmaktadır. Ayrıca yarım sütunların başlıkları üzerindeki haç taşıyan azizler ve kuş figürleri de yapının camiye çevrilmesinden sonra sıva ile kapatılmıştır.

10. Hasan Padişah Camii

Şanlıurfa il merkezinde bulunan bu cami, iki değişik zamanda yapılmıştır. Önündeki tek kubbeli bölüm Tokdemir isimli bir Türk Beyi tarafından, ana yapı ise Uzun Hasan olarak tanınan Şeyh Yakup tarafından 1499 yılında yaptırılmıştır.

Bu camiinin, Akkoyunluların Şanlıurfa’ya egemen olduğu dönemde yapıldığı düşünülmektedir. Cami kesme taştan yapılmış olup, geniş bir avlunun ortasındadır.

banner85
11. Dünyanın İlk Üniversitesi

İlk çağ Helenizminin İskenderiye’deki bilim ve felsefe okulu dağıtılınca buradaki alimler Hz. Ömer zamanında Antakya ve Harran’daki okullara yerleştiler. İslamiyetten önce varlığı bilinen Harran okulu, İslami dönemde de ününü devam ettirdi.

Harran’daki İslam üniversitesinde Sabiiler, Hristiyan ve Müslümanlardan oluşan aydın gruplar vardı ve bunlar araştırmalar yapıyorlardı. Harran okulundaki Sabii alimlerinden büyük kısmı sonradan Müslüman olmuştur. 7. yüzyıl sonrası ile 8. yüzyılın ilk yarısında Harran okulunda tercüme işi hızlandı. İlk çağ Yunan bilginlerinin eserleri Arapçaya tercüme edildi. Harran; Yunanca ve Süryanice’nin Arapçaya tercüme edilme merkezi durumuna geldi.

Emevi Halifesi II. Mervan, Harran’ı başkent yapınca (744-750) buradaki bilimsel çalışmalar daha da ağırlık kazandı. Harran okulunda sürdürülen bilimsel çalışmalar din, astronomi, tıp, matematik ve felsefe olmak üzere beş bölüme ayrılıyordu.

12. Harran Kalesi

Düzensiz dikdörtgen planındaki Harran Kalesinin dört köşesinde onikigen birer kule bulunmaktadır. Bunlardan kuzeybatıdaki kule tamamen yıkılmıştır. Güneydoğudaki kulenin dış kısmı yıkılmış olup iç kısmı ayaktadır.

13. Şeyh Yahya Hayat El-Harrani Türbesi

Şeyh Yahya Hayat el-Harrânî, XII. yüzyılda Harran’da yaşamış ve 1185 tarihinde burada vefat etmiş büyük bir İslâm alimi ve mutasavvufudur. Bu sultana Yahya Hayati demelerinin aslı, bir seccade üzerinde tahiyatta ve hayatta oturur gibi oturduğundandır. Hayat el- Harrani hazretleri ölümünden sonra da tasarrufu devam eden 4 büyük evliyadan biri olarak kabul edilmektedir.


Şeyh Yahya Hayat’ın türbesi ve bunun güneyine bitişik olan camiisi, Harran şehir surlarının kuzeybatısındaki mezarlık alanındadır.

14. Bazda Mağaraları

Harran-Han El Ba’rur yolunun 19 km ilerisinde yolun sağında yer alır. Burası eski bir taş ocağıdır. Kayalara yazılmış Arapça kitabelerden buranın 13. yüzyılda Abdurrahman el-Hakkari, Muhammed ibn-i Bakır, Muhammed El Uzzar tarafından işletildiği anlaşılmaktadır.

15. Fırfırlı Camii

Yapı kilise olarak inşa edilmiştir. Hristiyanlık açısından büyük önem taşıyan Varak haçı 1092 yılında Urfa’ya getirilerek bu kiliseye konulmuştur. Buraya Aziz Havariyun Kilisesi de denir. 1956 yılında camiiye çevrilmiş yapı kesme taştan ve üç nefli bazilika türünde inşa edilmiştir.

16. Şanlıurfa Müzesi

Kent merkezinde bulunan Müze Türkiye'de en büyük müze kompleksidir. 73.800 arkeolojik ve etnografik eser müzede sergilenmektedir.

17.Haleplibahçe Mozaik Müzesi 

Türkiye'nin en büyük müzesi olan Şanlıurfa Müzesi'nin hemen yanında bulunuyor. Haleplibahçe Mozaik Müzesi. En az Zeugma Mozaik Müzesi kadar ilgi çeken müzede, özellikle Amazon Kadınları mozaiği tüm turistlerin ilgi odağı olmuş durumda. Haleplibahçe Mozaik Müzesi de, mozaiklerin bulunduğu alana, Roma villalarını içine alacak şekilde inşa edilmiş.
 

Haleplibahçe Mozaik Müzesi, mitolojide ismi geçen kadın savaşçı Amazonların tasvir edildiği tek mozaiğe de ev sahipliği yapılıyor. Amazon kadınlarının av sahneleri ile dolu olan bu mozaiğin hemen yanında ise 16 yıl önce yurtdışına kaçılıran Orpheus mozaiği sergileniyor. Evet, Orpheus mozaiğinin evine dönmesi gerçekten çok güzel bir haber.

18. Kızlar Sarayı 

Şanlıurfa'nın Binekli Köyü'ne 3 kilometrelik bir uzaklıkta bulunan Kızlar Sarayı, her ne kadar yapım yılı bilinmese de mimari açıdan ve çevresinde bulunan diğer tarihi değerlerden dolayı şehrin en gezilesi noktaları arasında… 


Kasr-ul Benat olarak da adlandırılan Kızlar Sarayı'na ilk inceleme 1905 yılında İngiliz asıllı Gertrude Bell tarafından gerçekleştirilmiştir. Bayan Bell, o dönemlerde bulunan anıtsal yapıları fotoğraflamış olup, bu yapılar günümüze kadar gelememiştir.  Kızlar Sarayı'nda Şehrin Soğmatar Örenyeri'ndekine benzer yazıtlar bulunuyor. Bu yazıtlar Süryanice olup, bulunduğu bölge Yazıtlar Tepesi olarak adlandırılıyor. 



Şanlıurfa'nın Binekli Köyü'ndeki bu tarihi alanın tanıtımı çok fazla yapılmadığı için pek bilinmemektedir.

18.Sipahi Pazarı Tanıtımı

Şanlıurfa Balıklıgöl platosu içerisinde yer alan Sipahi Pazarı, halıcılar ve kilimciler çarşısı olarak bilinir. Dar bir han olup içerisinde sağlı sollu olarak toplam 30 kadar taş dükkan vardır. Dükkanlar nahit taşı ile yapılmış olup, hanın içi ve dükkanlar kışın sıcak yazın ise serin bir havası vardır.  Sipahi Pazarı içerisinde yer alan esnaflar yoğunlukla; el işi halı, el işi kilim, hakiki deri yelek, şark köşesi gibi ürünleri uygun fiyata satmaktadırlar.  Sipahi Pazarı'nın bir özelliği ise 400 yıldır her sabah saat 10'da dua ile açılmasıdır. Hanın en yaşlı büyüğü elini Allaha açıp günün hayırlı ve kazançlı geçmesi için dualar eder, El Fatiha demesinin ardından herkes Fatiha okur. 
 

19. Sakıbın Köşkü

Urfa kültürünü yansıtan en önemli taş konaklarından biridir. Avlusu, odalarıyla Urfa mimarisini en iyi yansıtan evlerden biridir. Balıklıgöl civarında birkaç tane daha Urfa konaklarına özgü evler görebilirsiniz.

20. Gümrük Hanı

Şanlıurfa’yı gezip görmeye gelen yerli ve yabancı turistlerin yorgunluk attığı oturup dinlendiği bir mekandır. Şanlıurfa merkezdeki Haşimiye Meydanın hemen yanında Sipahi pazarı ile Bedesten çarşılarının bitişiğindedir. Kanuni Sultan Süleyman zamanında 1563 yılında Urfa Sancakbeyi Halhallı Behram Paşa tarafından yaptırılmıştır.

Evliya Çelebi Seyahatnamesinde “Yetmiş Hanı” olarak anılan Gümrük Hanı, Şanlıurfa’daki hanların en güzel ve anıtsal örneklerindendir.

banner53
Yorumlar (7)
Rüstem selami 6 ay önce
Çok iyi
Leyla şeyhanlı 2 ay önce
Şanlıurfa tarihin ta kendisi
Serhat orhan 4 ay önce
Serhat Orhan
Esra bayrak 2 ay önce
Çok iyi
jkjkk 3 ay önce
popıkk
ayça 2 ay önce
muhteşem bir şehir
banner123